Gewichtsverlies na de geboorte: wat normaal is en wanneer je moet opletten

Waarom baby's na de geboorte gewicht verliezen

Het Voedingscentrum zegt dat het normaal is dat je baby na de geboorte eerst wat afvalt, en dat een baby na zo'n 2 weken meestal weer terug is op het geboortegewicht. Het verloop van het gewicht is volgens de multidisciplinaire richtlijn Borstvoeding (landelijke autorisatie december 2014, waaronder de KNOV) in de kraamtijd een belangrijke indicator voor voldoende melkinname. Daarom wordt je baby in de kraamweek regelmatig gewogen door de kraamverzorgende (Voedingscentrum).

La Leche League Nederland legt uit dat een baby die borstvoeding krijgt de eerste dagen maar weinig plasluiers heeft, omdat de eerste melk (colostrum) in kleine beetjes tegelijk komt. Tussen 3 en 5 dagen na de geboorte komt de melkproductie echt op gang.

Hoeveel gewichtsverlies is normaal?

De multidisciplinaire richtlijn Borstvoeding noemt in de kraamtijd een gewichtsverlies van maximaal 7-10% ten opzichte van het geboortegewicht normaal. Volgens de richtlijn wordt een gewichtsverlies van 10% beschouwd als grens voor wat normaal is in de eerste levensweek. Uit onderzoek van TNO blijkt volgens de richtlijn dat veel kinderen in de eerste levensdagen een gewichtsverlies van 7% hebben en dat het criterium van 10% niet op alle leeftijden het beste afkappunt is. Zorgverleners gebruiken daarom een curve voor gewichtsverlies bij borstgevoede kinderen.

Het percentage is gebaseerd op het geboortegewicht, niet op een vast aantal grammen. Een baby van 3500 gram die 300 gram verliest (ruim 8%) zit dus in een andere situatie dan een baby van 3000 gram die 300 gram verliest (10%). Het wegen en beoordelen doet de kraamverzorgende of het consultatiebureau; reken dit niet zelf uit om er conclusies uit te trekken.

Wanneer komt het geboortegewicht terug?

Het Voedingscentrum zegt dat een baby na zo'n 2 weken meestal weer terug is op het geboortegewicht. In de eerste 6 maanden groeit een baby volgens het Voedingscentrum ongeveer 150 gram per week, en op het consultatiebureau wordt bijgehouden of je kind volgens zijn of haar groeicurve groeit.

De multidisciplinaire richtlijn Borstvoeding vraagt zorgverleners om extra op signalen van onvoldoende melkinname te letten bij baby's die 2 weken na de geboorte nog niet terug zijn op het geboortegewicht. Als signaal noemt de richtlijn onder meer een gewichtstoename van minder dan 20 gram per dag of minder dan 150 gram per week tot een leeftijd van 3 maanden. Dat zijn signalen om samen met een zorgverlener te bekijken, geen reden om zelf te gaan rekenen.

Signalen dat je baby voldoende binnenkrijgt

Naast het gewicht zijn er dagelijkse signalen die het Voedingscentrum en La Leche League Nederland noemen:

• Natte luiers: volgens La Leche League Nederland misschien maar één natte luier op de eerste dag en elke dag eentje meer. Het Voedingscentrum noemt in de eerste weken ongeveer 6 natte luiers per 24 uur, en daarna ongeveer 6 natte luiers per dag bij een baby die goed groeit en levendig is.
• Poepluiers: het Voedingscentrum noemt in de eerste weken 2 tot 5 poepluiers per 24 uur. Baby's die borstvoeding krijgen poepen volgens het Voedingscentrum meestal minder dan baby's die flesvoeding krijgen, soms maar 1 keer per 2 weken.
• Gedrag: de JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag noemt een levendige baby met ongeveer zes plasluiers per dag en gestage groei een reden om je geen zorgen te maken.
• Groei: Thuisarts.nl zegt: als je baby goed groeit, krijgt je baby genoeg.

Meer over luiers en voedingen lees je in Krijgt mijn baby genoeg melk?

Wanneer contact opnemen?

• Je twijfelt of je baby voldoende drinkt: neem contact op met het consultatiebureau (Voedingscentrum). In de eerste dagen kun je ook terecht bij je kraamverzorgende of verloskundige.
• Je baby is na 2 weken nog niet terug op het geboortegewicht: bespreek dit met het consultatiebureau (zie de richtlijn Borstvoeding hierboven).
• Je denkt dat je baby uitdroogt: Thuisarts.nl noemt als tekenen onder andere erg veel dorst en 12 uur of langer geen natte luier. Is je baby jonger dan 3 maanden, bel dan direct de huisarts of de huisartsenpost; is je baby ouder en drinkt die veel minder dan normaal, bel dan dezelfde dag.
• Je baby heeft koorts (38 graden of hoger) en is jonger dan 3 maanden: bel direct de huisarts of de huisartsenpost (Thuisarts.nl).

Hoe de kraamzorg en JGZ het gewicht volgen

Volgens het Voedingscentrum ondersteunt de kraamverzorgende je bij het op gang brengen van de borstvoeding en weegt die je baby regelmatig in de kraamweek. Daarna kun je terecht bij het consultatiebureau. Na de kraamtijd worden kinderen volgens de richtlijn Borstvoeding op het consultatiebureau volgens een vast schema gewogen, en worden de Nederlandse groeicurven van TNO gebruikt.

Belangrijk om te onthouden: elke weging staat niet op zichzelf. Het gaat om de lijn die ontstaat over meerdere metingen heen.

Veelgestelde vragen